FBI YATOA TAMKO KUHUSU SHAMBULIO LA MTANDAO.

Shirika la Upelelezi la Marekani (FBI) limetoa tamko rasmi likithibitisha kufahamu kuwepo kwa hitilafu kubwa ya huduma inayokumba Mfumo wa Kidijitali wa Kujifunza (LMS) Mei 7 mwaka huu. Hitilafu hii ilizikumba shule, taasisi za elimu, na wanafunzi kote nchini Marekani, huku ikihusishwa moja kwa moja na tukio la kudukuliwa kwa mfumo maarufu wa Canvas.

 Mwongozo wa FBI kwa Wanafunzi na Walimu.

Kufuatia tukio hili, FBI imetoa ushauri ufuatao kwa yeyote anayehisi kuathiriwa:

• Usilipe fidia wala kujibu: Ikiwa utawasiliana na mtu anayedai kuwa na data zako, usitume malipo. Kupokea ujumbe haimaanishi kuwa taarifa zako binafsi zimeibiwa; wahalifu mara nyingi hutia chumvi uwezo wao ili kutisha watu walipe.
• Kuwa mwangalifu na Mawasiliano: Jihadhari na barua pepe, simu, au ujumbe usizotarajiwa unaodai kutoka shuleni kwako, kwa Canvas, au vyombo vya sheria. Thibitisha mawasiliano hayo kupitia njia rasmi unazozijua.
• Subiri maelekezo rasmi: Hatua inayopendekezwa kwa sasa ni kusubiri mwongozo rasmi kutoka kwa taasisi yako ya elimu kuhusu ukubwa wa tukio na aina ya data iliyoathiriwa.
• Toa Taarifa: Ikiwa unadhani umeathiriwa, ripoti tukio hilo kupitia tovuti ya ic3.gov.

Nini Kilitokea Mei 7:

Mei 7, 2026, mfumo wa Canvas ulikumbwa na udukuzi mkubwa uliofanywa na kikundi cha wadukuzi kiitwacho ShinyHunters. Wadukuzi hao wanadai kufanikiwa kuiba takriban terabaiti 3.65 za data, zinazohusisha taarifa za watu milioni 275 kutoka katika taasisi takribani 9,000.

Shambulio hili lilileta taharuki kubwa kwani lilitokea wakati wa kipindi cha mitihani ya mwisho wa muhula. Kampuni ya Instructure, inayomiliki Canvas, imebaini kuwa taarifa zilizofikiwa ni pamoja na majina, barua pepe, na namba za utambulisho za wanafunzi, ingawa imesisitiza kuwa maneno ya siri (passwords) na taarifa za kifedha hazikuibiwa.

Hatua Zinazochukuliwa

Wakati Instructure ikiendelea kurejesha utulivu wa mfumo na kufanya uchunguzi wa kina, vyuo vingi vilisitisha vimesitisha kwa muda shughuli za mtandaoni ili kuhakikisha usalama wa data za watumiaji wao. Ingawa Canvas ilirejea Mei 7 saa 4 usiku kwa saa za kati ya Marekani.

 Ili kulinda akaunti zako nyingine mtandaoni, ni muhimu kuanza kwa kuwasha uthibitishaji wa hatua mbili (2FA) kwenye kila huduma unayotumia, ukipewa kipaumbele programu za uthibitishaji badala ya SMS ili kuzuia wizi wa laini ya simu. 

Hakikisha unatumia nywila ya kipekee na imara kwa kila akaunti, ukiepuka kabisa kurudia nywila moja sehemu tofauti; kutumia kidhibiti nywila (Password Manager) kutakusaidia kuhifadhi nywila hizi ngumu bila kulazimika kuzikariri. 

 Aidha, kuwa mwangalifu na mashambulizi ya hadaa kwa kutobonyeza viungo (links) kwenye barua pepe au ujumbe usioeleweka, na badala yake ingia kwenye tovuti husika kwa kuandika anwani yenyewe. 

Mwisho, fanya utamaduni wa kusasisha programu (updates) za simu na kompyuta yako mara kwa mara ili kuziba mianya ya kiusalama, na kagua vifaa vilivyounganishwa kwenye akaunti zako ili kuondoa vile usivyovitambua.

---